گپی با دانشجویان ترم اوٌل آمایش سرزمین در ایران (1)

آنچه که بیش از سی سال قبل از این

 

درآغازتحصیلات آمایش سرزمین درفرانسه آموختم

 

و مدیران اجرائی ضدٌ آمایش و در واقع ضدٌ توسعه ؟! اجازه عمل به آن در ایران را ندادند ؛

با این بها نه که ما از خارج تقلید نمی کنیم !

 

آمایش سرزمین دارای یک فرمول معیٌن یا به عبارتی یک الگو نیست که کشوری ، حتی کشور فرانسه که مهد و مبدع آن به شمار می رود ، ایجاد کرده باشد و کشورهای دیگر آن فرمول را به اصطلاح همچون فرمول ساخت یک دارو ، یا نقشه ی ساخت یک هواپبما ( که مگر این فرمولها و نقشه ها را در ایران تقلید نمی کنیم ؟! ) به تقلید مو به مو یپردازند .

آمایش سرزمین نوعی روش ، یا در واقع « سیاست » توسعه است ؛

یعنی :

آمایش سرزمین نیز در چارچوب توسعه ی کشور ( یا ناحیه ، شهر ، روستا ، و... ) قبل از هرچیز :

در راه شناخت مسائل جامعه است

تا به تحلیل و به اصطلاح رفع و رجوع آنها بپردازد

منتهی در تفاوت با سایر روشهای توسعه :

این تحلیل ها و رفع و رجوع ها را به طریقی حتی الامکان « عادلانه » و منطقی انجام دهد

عدالت در آمایش سرزمین مبتنی بر عدالت سرزمینی ( جغرافیائی ) است :

استقرار عدالت ممکن بین مناطق محروم و مناطق یرخوردار

ایجاد تعادل حتی الامکان بین شهر ها و کلانشهر ها

کاهش شکاف توسعه بین روستا ها و شهر ها

و... حتی بین محله های یک شهر

رعایت این عدالت منحصر به حال حاضر و از این به بعد نمی شود ؛ بلکه سیاست  آمایش سرزمین متوجه « ترمیم عقب ماندگی » های مناطق ، شهرهای کوچک و احتمالا" متوسط و روستا ها ی به اصطلاح « محروم » نسبت به مناطق ، وشهر های بزرگ « برخوردار » ، یا نسبتا" بر خوردارتر است ؛ تا حتی الامکان توسعه در کشور یا سرزمینِ مورد نظر همسطح و متعادل شود . معمولا"

« توسعه ی متوازن » از صفر یا از امروز شروع می کند حال آنکه آمایش سرزمین به جبران مافات نسبت به مناطق محروم و عقب مانده یا عقب مانده تر نیز می پردازد . به این منظور آمایش سرزمین گرچه اصولا" نوعی سیاستگذاری است ؛

 قبل از هرچیز نیاز مند شناخت سرزمین یا جغرافیا است . 

 

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در شنبه پانزدهم آذر 1393 |
 

نظر شما چیست ؟


به منظور « روشنگری » و به طور کلی « خدمت به میهن و هم میهنان در راه توسعه و سرافرازی ایران در جهان » ، از تحصیلات معتبر خود در دوره کارشناسی آمایش ، و آنگاه کارشناسی ارشد و دکتری جغرافیا و آمایش سرزمین در دانشگاه اکس – مارسی فرانسه ، و حدود سی و سه سال پژوهش در این رشته ، استفاده کرده پنج وبلاگ در خدمت به ایرانیان و فارسی زبانان ، به ویژه دانشجویان محترم ، که امید و آینده ی کشور هستند ، دایر کرده ام :
1- آمایش سرزمین . در بلاگفا
2 - جغرافیا و آمایش . در بلاگسکای
3 -آمایش شهری و منطقه ای در پرشین بلاگ
4 - ساماندهی ( آمایش ) سرزمین . در پرشین بلاگ 
5 - آمایش سرزمین ؛ ساماندهی کشور (ایران ) . در بلاگفا
آدرس چهار وبلاگ دیگر دربخش پیوند های این وبلاگ مندرج است .
دیناری منافع مالی از این راه ندارم ؛ در حالی که گروهی به نظرم کاملا" فریب خورده ، یا عوامفریب ، یا هردو ! ماهانه میلیون ها تومان بنام تحقیق یا تدریس در آمایش از بیت المال طالب شده اند بدون اینکه تحصیلاتی حقیقی و کامل در رشته ی آمایش سرزمین ، یا حد اقل جغرافیا و آمایش ، در یک دانشگاه معتبر جهانی در این رشته داشته باشند ؛ و حاصل کارشان عموما" خلاصه می شده است در :
- تدریس ، ترویج و عملا" « ضدٍ آما یش سرزمین » انگلیسی و آمریکائی و... بنام آمایش سرزمین ! .
- انحراف یک رشته سازنده در ایران به رشته ای که مجموعا" جز اتلاف منابع مالی کشور ( و حال از جمله از جیب خالی بسیاری از دانشجویان که به اصطلاح از حلقوم خود می زنند ... ) و اتلاف وقت و عمر آنان نداشته است ؛ که در عمل ، به فرض گرفتن مدرک کارشناسی ارشد ( از کدام استادان دارای تحصیلات و تججربیات و تحقیقاتی معتبر در این رشته ؟!!! ) و به فرض استخدام ( که مگر در ایران برای به اصطلاح آمایش سرزمین به استخدام فارغ التحصیلان این رشته می پردازند ؟! ) تقریبا" به هیچ وجه قادر به فعالیت حقیقی آمایش سرزمین در این کشورِ بنا به قانونِ اساسی موظف به آمایش سرزمین ، و به شدت نیازمند به آن ، نخواهند بود .
نظر شما چیست ؟ ؛ هرجا را که اشتباه نوشته ام بنویسید تا تصحیح کنم .؛ امٌا خدائی ، از روی علم و منطق ؛ و در جهت منافع ملٌت و مملکت ، و نه در دفاع ازمنافع غالبا" نامشروع شخصی و گروهی ...

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در جمعه سی ام آبان 1393 |
آمایش سرزمین هنوز هم که هنوز است جزو وظایف اتحادیه اروپا به شمار نمی رود . با این وجود ، موضوع آمایش سرزمین از نظر اعضاء این اتحادیه دور نمانده است ؛ بدین ترتیب که طی یک شورای غیررسمی بین سازمانی کشورهای عضو اتحادیه اروپا در 11 مه 1999در پوتسدام یک طرح هادی توسعه فضای مشترک ( سدک ) در اتحادیه به تصویب رسیده است . این سند غیررسمی خطوط هادی اصلی در آمایش سرزمین اتحادیه اروپا را تعیین کرده است ؛ بدون آنکه ارزشی قانونی و اصولی لازم الاجراء داشته باشد . *
. این سلسله یاد داشتها ترجمه ای از « آمایش سرزمین درفرانسه » از ویکیپدیا است درکشورهای پیشرفته ی علمی و فنٌی ، که از میزان لازم در ادب ، وجدان علمی ، فرهنگ و تمدن مربوط برخوردارند هرکسی به خود اجازه نمی دهد که در باره علمی که شاید خود چندان چیزی از آن نمی داند یادداشتی روی ویکیپدیا بگذارد ، بنظر می رسد که مدیریت ویکیپدیا در آن کشورها بسیار بسیار قوی تر است و نهایتا" هم اگر مطالبی بی ارزش ، کم ارزش و چه بسا خلاف واقع بنام یک علم ، فن یا نظیر آن بنام یک ویکی روی اینترنت بیاید بلافاصله با اعتراض مجامع و انجمن ها و سازمان های مربوطه مواجه شده از ویکی حذف می شود . امٌا در کشورهای در حال توسعه و عقب مانده بنظر می رسد هیچ بعید نیست که یک رمٌال یا فالگیردر جهت منافع شخصی و گروهی خود ! ، در باره فلان رشته ای بنویسد و روی فلان ویکی آمده مورد استفاده مردم غافل و به اصطلاح عوام الناس آن ناحیه ( که حتی اگر در رشته ای دیگر حقیقتا" تحصیلکرده و مطلع هستند در این مورد جزو عوام الناس محسوب می شوند ) قرار گرفته خلقی را گمراه کند و به سیر قهقرائی در این رشته بکشاند .
بنظر ما بیش از نود درصد از مطالبی که بنام آمایش سرزمین به زبان فارسی روی اینترنت آمده است از این دست و به نوعی عوامفریبی و شارلاتانیسم در جهت منافع شخصی و گروهی است و لاغیر ! . متاسفانه مدارک علمی ایران ( که گویا برخی دکتری ها در خارج از کشور معادل فوق دیپلم شناخته می شوند ) گویا هیچ اعتبارینیست به خصوص که اکثرا" مدرک ممضی استادانی است که خود ( حتی گاه با مدارکیکم ارزش از خارج از کشور ) آمایشدان نبوده اند ! و مجوز آمایشدانی به دیگران داده اند !!! .

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در دوشنبه چهاردهم مهر 1393 |
« هیئت بین وزارتی آمایش و رقابت پذیری در سرزمین » فرانسه ، یا همان دیاکت ، توسط « صندوق ملٌی آمایش و توسعه » ( فنادت ) کشور ، که درسال1995 تاسیس شده است ، و درسال 2007 مبلغ 267 میلیون یورو اعتبار در اختیار داشته است ، به امور آمایش و توسعه سرزمین فرانسه می پردازد . بدین ترتیب امور آمایش سرزمین درفرانسه به سازمان ها و مراجع دیگری هم مربوط می شود : « صندوق ملٌی توسعه ی بنگاههای اقتصادی » ( فند) سیاست حمل و نقل کشور ( به ویژه حمل و نقل در حوزه های راه آهن ) ، مدیریت فضای روستائی ، اقدامات مربوط به بنگاههای اقتصادی کوچک و متوسط- پروژه انستیتو مدیریت در آموزش عالی .
در سال 2007 ، جامعه مدنی فرانسه وضوحا" دوباره ازراه « گرنل محیط زیست » ،باضافه ی قانونگذاری با گرنل یک و گرنل دو ( 12 ژوئیه 2010 ) ، موضوعات هماهنگی آمایش سرزمین با حفاظت محیط زیست بنام « تار و پود سبز و آبی سرزمین »* را مطرح کرد حال آنکه بنظر می رسید طرح هادی خدمات عمومی فضاهای طبیعی و روستائی به فراموشی سپرده شده باشند .
هدف توجه به تنوع زیستی درشبکه ایبا تار و پود سبز و آبی ( حفاظت تنوع زیستی و راهکار اکولوژیکی آن ) به منزله وسیله آمایش سرزمین فرانسه مطرح گردید .
* علیرضاآیت اللهی : گرنل محیط زیست ، تا آنجا که بنده دریافته ام ،گرد هم آمدن هائی چون گرد هم آمدن های مردم یک محله ، درسپتامبر و دسامبر 2007 درشهرپاریس ، به منظور تصمیم گیری درباره اقدامات لازم در حفاظت از محیط زیست کلٌ کشور ، و دستیابی به توسعه پایدار ، است ؛ به خصوص درباره تنوع زیستی و ایجاد شبکه ای از تار آبی ( مجاری آبی ) و پود سبز ( خطوط وسایل نقلیه کمتر مولٌد گاز و کمتر آلوده کننده هوا چون تراموا ) ...

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در جمعه چهاردهم شهریور 1393 |
سالهای 2000 : آمایش سرزمین بر اساس رقابت پذیری و تار و پود سبز و آبی (1)


تا سال 2000 میلادی ، سیاست آمایش سرزمین در فرانسه وظیفه ی ارشادی خود در کاهش نابرابری های موجود بین نواحی محرومو برخوردار فرانسه را ادامه داد ؛ مثلا" دربین اهداف خود داشتنِ بیشترین دسترسی ممکن هر ناحیه ی فرانسه به شبکه های بزرگ و پر ظرفیت کشور را از اهداف اصلی خود می شمرد .
افزایش قدرت رقابت پذیری اقتصادی هر ناحیه ی کشور نسبت به سایر نواحی ، و آرمانخواهی یک موضوع عام بود که بین تمام کشورهای اتحادیه اروپا در سالهای 2000 رواج داشت . دولت فرانسه به تقویت « قطب های رقابت پذیری اقتصادی » پرداخت تا نواحی مزبور ، در نقش قطب رقابت پذیری اقتصادی نقش تخصصی خود را در سطح ملٌی ، و حتی در سطح جهانی ، در بیابند . به موازات آن ، قطب های ترقیخواه روستائی نیز می بایست در ارتقاء مزیت های نسبی خود نسبت به سایر قطب های مناطق روستائی بکوشند .
این فعالیت ها توسط « کمیته بین وزارتی آمایش و رقابت پذیری سرزمینی »  ( سیاکت CIACT  )  مورد تحریک و تشویق و ترغیب قرار می گرفت ؛ و توسط « هیئت بین وزارتی آمایش و رقابت پذیری سرزمینی        ( دیاکت DIACT ) » ، که جانشین « هیئت آمایش سرزمین و اقدامات منطقه ای ( داتارDATA ) شده بود ، مدیریت می شد . دیاکت یک داتار ثانی شده بود ؛ و مفهوم اکرونیمaccronym به صورتی خفیف تغییریافته بود . « ع » که حرف اوٌل واژه ی عمل باشد می خواست جای همه چیزرا پر کند . ابزار اداری قراردادی مثل « موافقتنامه های برنامه بین مدیریت برنامه ریزی کشوری با مدیریت های منطقه ای ، از سال 2007 ،و بنا بر مذاکرات بین مسوولین دولتی مرکز و مدیریت های محلی ، به بعد به صورت « موافقتنامه پروژه » تغییرشکل داد .

( دنباله دارد )

(1) اصطلاح « تار و پود سبز و آبی » یک اصطلاح فرانسوی است .

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در پنجشنبه سیزدهم شهریور 1393 |

 

در دانشگاه علم و صنعت در شهرلیل درشمال فرانسه ، دردانشگاه ناحیه غرب پاریس بزرگ ( نانتر لا دفانس ) و نیز به آموزش و پژوهش آمایش شهری می پردازند .
آموزش و پژوهش آمایش شهری از حوالی سال 1960 با ایجاد انستیتو های دانشگاهی در فرانسه خیز برداشته الگوی آموزش و پژوهش در بسیاری از کشورهای پیشرفته جهان ( مگر کشورهای به شدٌت سرمایه داری چون انگلستان و به خصوص آمریکا که عملا" با عدالت ، توسعه عادلانه و ... بنابراین آمایش سرزمین مخالف اند ) قرار گرفته است . 
با رونق اینرشته در دهه های 1980 و 1990و تصویب قانون تمرکز زدائی فرانسه ، تحصیلات در این رشته گسترش بسیاربیشتری یافته اند ؛ مبتنی اند بر :
جغرافیای کاربردی برای آمایش
علم اقتصاد ، به ویژه اقتصاد اجتماعی کاربردی
جامعه شناسی ، جمعیت شناسی ومردم شناسی
شهرسازی ( و گاه حتی معماری)
عمران و بیش از همه راه سازی
و....
نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در چهارشنبه دوازدهم شهریور 1393 |

 

ساختن یک کارخانه ، یا به طورکلی تاسیس یک بنگاه اقتصادی ، تعمیر یک خانه کشیدن یک خیابان عقب نشینی از یک کوچه و سرراست کردن آن ، ساختن یک مسجد یا حسینیه در محله ای که فاقد آنها ست ، لوله کشی آب و فاضلاب ، و امثال آنها ، چون در تغییر چهره جغرافیائی شهر تاثیر می گذارند جزئی از آمایش سرزمین محسوب می شوند : آمایش شهری .
به این دلیل در کشور فرانسه و در مکتب اصلی آمایش سرزمین در جهان ، تحصیلات آمایش سرزمین و آمایش شهری عملا" مکمل یکدیگر قرار گرفته اند . مثلا"
در دانشگاه نانت ، در شمال غربی فرانسه ، رشته ایاز کارشناسی کاربردی آمایش شهری تحت عنوان « آمایش سرزمین و شهرسازی » در تخصص توسعه ی سرزمینی و مدیریت پروژه ها تاسیس شده است .
در این گرایش تحصیلی ، گرایش هایی فرعی تر وجود دارند چون :
- آمایش شهری
- آمایش شبه شهری
- آمایش روستائی


برچسب‌ها: تغییر چهره جغرافیائی شهر, آمایش شهری, رشته تحصیلی آمایش شهری, رشته تحصیلی آمایش سرزمین و شهر سازی
نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در یکشنبه نهم شهریور 1393 |
چگونه کسانی که از این وبلاگ می دزدند و

مطالبش رابا جرح و تعدیل هائی بنام خودشان

، حتی در سایت ها !!! ، می آورند خود را

استاد دانشگاه و مدیر پروژه معرفی می کنند ؟!!! 

تو خود حدیث مفصل بحوان از این مجمل ! : 

مدرک ، حتی درخارج از کشور رانتی و بورسیه

و خریدنی ! استخدام هم که اینطوری ...

و گرفتن پروژه هم که لابد مشارکتی ! ...

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در شنبه یکم شهریور 1393 |
 

 

استقرار روابط سازنده بین آبادی ها ، مورخ 12 ژوئیه 1999 ( قانون شونمان ) ، به روابط بین آبادیهای فرانسه در پروژه آمایش سرزمین در آن کشور پرداخته است.
این قانون، روابط بین آبادیهای کشور فرانسه را در سه مرتبه قرار داده است :
- جامعه های بخش ها ( در محیط روستائی )
- جامعه های مجتمع های مسکونی ( بیش از 50 هزارنفر )
- جامعه های شهری ( بیش از500 هزارنفر جمعیت )
با این توضیح که جامعه هائی که لااقل 500 هزارنفر جمعیت داشته باشند را می توان در چارچوب مفهوم کلانشهر نیز مورد ملاحظه قرار داد .
در حال حاضربیش از 85 درصد از جمعیت فرانسه مشمول قوانین و مقررات مربوط به روابط بین آبادی ها می شوند ؛ موضوعی که سبب انقلابی آرام در مجموعه سرزمین فرانسه شده است .162 « جامعه ی مجتمع مسکونی» طی پنج سال در فرانسه تشکیل شده اند ؛ یعنی تعدادی که فراتر از پیش بینی های موجود در گزارش مشهور پی یر موروآ تحت عنوان « اصلاحات اساسی در امور عمران و خدمات عمومی محلٌی » ( مورخ سال 2000 ) بوده است ؛ و از طرف دیگر در همین گزارش انتخابات نمایندگانی بنا به آراء مستقیم عمومی برای هرآبادی پیشنهاد شده است .

نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در پنجشنبه سی ام مرداد 1393 |
 

آثاراینجانب منحصربه وبلاگهایم (آمایش سرزمین - آمایش سرزمین ؛ ساماندهی کشور-ساماندهی ( آمایش ) کشور - جغرافیا و آمایش سرزمین - آمایش شهری می باشند و در خارج از آنها اگر مشاهده فرمودید بدون مجوز اند که خود بهتر می دانید چه نامی دارند . علیرضا آیت اللهی

 

این پست ، ثابت است

 

آمایش سرزمین چیست ؟ : تعریف آمایش سرزمین


تعریف ویکیپدیا به زبان فرانسه از « آمایش سرزمین »


تعریفی که از معتبر ترین مرکز علمی آمایش سرزمین در جهان ناشی شده است ؛ و در ویکیپدیا به زبان فرانسه آمده است .

 


آمایش سرزمین نامی است که از همان ابتدا در کشور فرانسه ، که مبداء ، منشاء ، و مهد آمایش سرزمین در تمام جهان به شمار می رود ، به مجموعه فعالیت هائی داده اند که توسط بخش عمومی یا دولت و بخش شبه عمومی مثل شهرداری ها ( یا توسط بخش خصوصی بنا به ماموریتی که از بخش عمومی یا بخش شبه عمومی ، یا هردو ، یافته است ) روی یک سرزمین صورت می گیرد تا با مداخلاتی عامدانه ، عالمانه ومنطقی ، چهره ی آن محل را به نفع ساکنانش تغییر دهد.
بنا به تعریف روژه برونه :
« آمایش سرزمین ، هم به معنی دخالت یک جامعه در شکلِ سرزمین ِ محل زندگی خود ، و هم به معنی نتیجه ای است که از این دخالت عاید میشود . »
پس ، آمایش سرزمین ( قبل از آنکه یک علم ، تکنیک یا هنر باشد ) اقدام و عمل چیدمان انسانها و فعالیت های اقتصادی - اجتماعی - فرهنگی آنها ، تاسیسات ، تجهیزات و وسایل ارتباطی مورد نیاز آنان ، تحت یک نظم منطقی تر، و البته با توجه به تنگناهای طبیعی- انسانی- اقتصادی و حتی استراتژیکی است.
آمایش سرزمین در پی استقرار نظمی جدید ، و بهتر، به جای نظم قدیمی و خود رو در یک سرزمین است ؛ بهترین جای دهی انسان ها و فعالیت ها ، توزیع منطقی تمام آنچه که در زندگی منطقی یک جامعه لازم است در فضای جغرافیائی آن جامعه ؛ و آنهم بهترین از نظر تمام اهداف ؛ یعنی نه فقط از دیدگاه اهداف اقتصادی ، بلکه در مرتبه ای والاتر از نظرتوجه به رفاه و بهبود معیشت مردم : اصطلاحاتی تا حدودی مبهم ، و در عین حال معرف صریح و واضح هدف نهائی اجتماعی و انسانی آمایش سرزمین .
آمایش سرزمین ، به مفهوم صریح این اصطلاح ، عملی جغرافیائی است ؛ یعنی عبارت است از اصلاح شکل چهره ی جغرافیایی فلان سرزمین با عملیاتی بر روی یک یا چند وچندین شبکه ی موجود درآن برای ارتباطات ، توسعه شهری ، و مکانیابی منطقی برای صنایع . پس :
هر عمل جغرافیایی یک عمل آمایشی است .
* ترجیح داده ایم که به منظور استفاده هرچه بیشتر مبتدیان دراین رشته ، به بهانه رعایت امانت ترجمه ای تحت اللفظی نداشته باشیم .


برچسب‌ها: آمایشسرزمین چیست, تعریف آمایش سرزمین, تعریف ویکیپدیای فرانسه از آمایش سرزمین, تعریف روژه برونه از آمایش سرزمین, ترجمه علیرضا آیت اللهی
نوشته شده توسط عليرضا آيت اللهي Alireza Ayatollahi در شنبه بیست و پنجم مرداد 1393 |
 
مطالب قدیمی‌تر